เก๊าท์เทียม

  "ปวดข้อเหมือนกัน บวมแดงเหมือนกัน แต่ทำไมหมอบอกว่าไม่ใช่เก๊าท์? มารู้จัก 'เก๊าท์เทียม' ตัวแสบที่ชอบหลอกให้เราหลงทางครับ" "เก๊าท์เทียม" ต่างจาก "เก๊าท์แท้" อย่างไร? ปวดเหมือนกันเป๊ะ แต่สาเหตุคนละเรื่อง! "หมอครับ ผมไม่ได้กินยอดผัก ไม่ได้กินไก่ แล้วก็ไม่ได้ดื่มเหล้าเลยนะ ทำไมตื่นมาปวดเข่าจนลุกไม่ขึ้น ข้อบวมแดงขนาดนี้ ผลเลือดรอบที่แล้วกรดยูริกก็ปกติดี สรุปผมเป็นอะไรกันแน่?" นี่คือคำถามจาก 'คุณลุงสมชาย' (นามสมมติ) วัย 72 ปี ที่มาหาผมด้วยอาการเข่าบวมเป่งจนต้องใช้ไม้เท้าพยุงตัว แกมั่นใจมากว่าแกไม่ได้เป็นเก๊าท์เพราะคุมอาหารเข้มงวดมาก แต่ความเจ็บปวดที่แกเจอมันช่างเหมือนเก๊าท์ที่แกเคยได้ยินมาเหลือเกิน หลังจากผมทำการตรวจร่างกายและใช้เข็มเจาะระบายน้ำในข้อเข่าออกมาส่องกล้องพิสูจน์ คำตอบที่ได้คือคุณลุงไม่ได้เป็นเก๊าท์จากกรดยูริกครับ แต่เป็นโรคที่ชื่อว่า "เก๊าท์เทียม" (Pseudogout) ซึ่งฟังดูชื่อเหมือนจะเป็นโรคเลียนแบบ แต่ความเจ็บปวดนั้น "ของจริง" ไม่แพ้เก๊าท์แท้เลยครับ ความจริงที่แตกต่าง: ผลึกคนละชนิด สาเหตุคนละทาง คนส่วนใหญ...

  "ปวดเข่าแทบระเบิด บวมแดงฉับพลัน ทั้งที่คุมอาหารดีมาก... หรือว่าผมเป็นเกาต์ครับหมอ?" "ลุงสมชาย" (นามสมมติ) ชายวัย 72 ปี นั่งรถเข็นเข้ามาในห้องตรวจด้วยสีหน้าเจ็บปวดสุดขีด เข่าขวาบวมแดงเป่งจนผิวหนังตึง ร้อนผ่าวเหมือนมีไฟเผา ลุงบอกหมอว่า "ผมงงมากหมอ ผมเลิกกินไก่ เลิกกินยอดผักมาเป็นปีแล้ว ทำไมเกาต์ยังกำเริบอีก กินยาโรคเกาต์ที่เคยซื้อไว้ก็ไม่หาย ปวดจนน้ำตาไหลเลยครับ" หลายคนเข้าใจผิดครับ... เข้าใจว่าอาการปวดข้อแบบฉับพลัน บวม แดง ร้อน ต้องเป็น "โรคเกาต์" เสมอ และโทษไก่ โทษเป็ด โทษยอดผักไว้ก่อน ความจริงคือ: อาการของลุงสมชาย "เหมือน" โรคเกาต์แทบจะ 100% แต่สาเหตุ "ไม่ใช่" กรดยูริก และไม่ได้เกิดจากอาหารที่กินเข้าไป แต่มันคือ "โรคเกาต์เทียม" (Pseudogout) หรือชื่อทางการแพทย์ที่ยาวเหยียดว่า โรคซีพีพีดี (CPPD) ครับ โรคนี้คือ "นักเลียนแบบตัวฉกาจ" ที่ทำให้คนไข้เจ็บฟรีและรักษาผิดทางมานักต่อนัก วันนี้หมอเก่งจะพามาถอดหน้ากากเจ้าโรคเกาต์เทียมนี้อย่างละเอียด ให้คุณเข้าใจ ทันโรค และดูแลตัวเองได้อย่างถูกต้องครับ โรคเกาต์เทียม...

  "เป็นเก๊าท์เทียม... ต้องงดนม งดแคลเซียมไหม?" ไขข้อข้องใจที่ผู้สูงอายุเข้าใจผิด "หมอคะ ช่วงนี้คุณแม่ไม่ยอมดื่มนมเลยค่ะ ปลาเล็กปลาน้อยก็ไม่กิน แกบอกว่าแกเป็น 'เก๊าท์เทียม' หมอบอกว่ามันคือผลึกแคลเซียม แกเลยกลัวว่ากินแคลเซียมเข้าไปแล้วมันจะไปพอกที่เข่า ทำให้ปวดอีก... จริงไหมคะหมอ?" คำถามนี้จากลูกสาวของ "ป้าสมพร" ทำเอาหมอเก่งต้องรีบวางปากกาแล้วนั่งคุยยาวเลยครับ เพราะนี่คือ "ความเข้าใจผิดที่อันตรายมาก" เข้าใจครับว่าพอได้ยินคำว่า "ผลึกแคลเซียม" ในข้อเข่า หลายคนก็เชื่อมโยงไปทันทีว่า "งั้นต้องตัดแคลเซียมออกจากอาหารสิ" หมอขอประกาศตรงนี้เลยนะครับว่า "ห้ามงดแคลเซียมเด็ดขาดครับ!" เพราะการทำแบบนั้น ไม่ได้ช่วยให้เก๊าท์เทียมหาย แต่จะแถมโรคใหม่ที่ร้ายกว่า คือ "กระดูกพรุน" กระดูกหักง่ายมาแทนครับ วันนี้หมอเก่งจะมาไขความลับว่า ทำไมกินนมแล้วหินปูนไม่ไปเกาะเข่า? ความจริงของ "แคลเซียมที่เรากิน" VS "แคลเซียมในข้อ" หมอขอเปรียบเทียบให้เห็นภาพง่ายๆ ครับ ร่างกายเรามีระบบจัดการแคลเซียมที่ฉลาดมาก เหมือน...

  "ไม่ได้กินไก่ ไม่ได้กินยอดผัก ทำไมเข่าบวมเป่ง?" รู้จัก 'เก๊าท์เทียม' นักเลียนแบบตัวร้าย ที่ทำให้ผู้สูงวัยปวดเข่าจนเดินไม่ได้ "หมอครับ แม่ผมแกเคร่งเรื่องกินมาก ไก่ไม่กิน เครื่องในไม่แตะ ยอดผักงดหมด แต่ทำไมอยู่ดีๆ เมื่อคืนแกตื่นมาปวดเข่าขวา บวมแดงร้อนจี๋ ขยับไม่ได้เลยครับ ร้องโอดโอยน่าสงสารมาก แกหลุดไปกินอะไรแสลงหรือเปล่าครับ หรือว่าเป็นเก๊าท์กำเริบ?" ลูกชายของ "คุณยายสมศรี" วัย 75 ปี รีบพาคุณยายมาโรงพยาบาลด้วยความตกใจ ทั้งสงสารแม่และสับสน เพราะดูแลเรื่องอาหารการกินอย่างดีมาตลอด พอมอเก่งตรวจดูเข่าคุณยาย พบว่าบวมแดงและร้อนมาก (เหมือนเก๊าท์เปี๊ยบ!) แต่พอเจาะน้ำในข้อออกมาตรวจ และส่งเอกซเรย์ กลับพบความจริงว่า... นี่ไม่ใช่โรคเก๊าท์จากกรดยูริกครับ แต่เป็นโรคแฝดคนละฝาที่ชื่อว่า "เก๊าท์เทียม" (Pseudogout) ใครที่มีญาติผู้ใหญ่ปวดเข่าเฉียบพลันแบบหาสาเหตุไม่ได้ ห้ามพลาดบทความนี้ครับ เพราะการรักษา "เก๊าท์เทียม" กับ "เก๊าท์แท้" นั้น มีจุดต่างที่สำคัญมาก! ความจริงของ "เก๊าท์เทียม" (Pseudogout) ถ้า "โรคเก๊าท์แท้" ...